Güneydoğu Sokak Röportajlarında Kadın Oranı %9 Gazetecilere yönelik bağımsız bir dijital platform olan Journo.com Türkiye’de sokak röportajlarını inceleyerek kanalların kadınlara ne kadar yer verdiğini araştırdı. Veri gazeteciliğiyle Türkiye’de gazetecilere ışık tutan Journo, Youtube kanallarını inceleyerek röportajlarda kadın oranlarını ortaya çıkardı. Araştırmada Ne Haber’in yayınlarına da yer veren içerikte Siirtli kadınların mikrofon uzatılınca konuşmaması dikkat çekti.
Journo, 129 farklı YouTube kanalına ait 210 sokak röportajını inceledi. 7 farklı bölgeden 21 ili baz alarak yaptılan araştırmada, mikrofona konuşan 8.783 kişiden yalnızca 1.756’sının, yani %20’sinin kadın olduğu görüldü. Sokak röportajlarında en yüksek kadın oranı %29 ile Ege’de, en düşük oran ise %9 ile Güneydoğu Anadolu bölgesinde. Siyaset, ekonomi ve yaşam konularının şehirlere ve cinsiyete göre dağılımına da bakıldı.
Sokak röportajı formatı son yıllarda Türkiye medyasında yaygınlaştı. Özellikle YouTube’da tamamen bu formata odaklanan onlarca kanal var. Bunun gazetecilik açısından olumsuz bir trend olup olmadığı tartışması şöyle dursun, konunun bir de toplumsal cinsiyet eşitliği ve kadın görünürlüğü boyutu var. Nüfusun yarısının kadın olduğu Türkiye’de, rastgele mikrofon tutulduğunda, konuşanların da yaklaşık yarısının kadın olması beklenir. Peki durum gerçekten böyle mi?
Bu soruyu yanıtlamak için YouTube kanallarındaki sokak röportajlarını incelendi. Kadın görünürlüğünün bölgelere ve konulara göre nasıl değiştiğini verilerle anlamaya çalıştık. Araştırma için önce her coğrafi bölgeden rastgele 3 şehir seçildi. Ardından popüler ve yerel YouTube kanallarının güncel sokak röportajlarından her il için 10 adet olacak şekilde 210 video izlendi. 21 şehirde siyaset, yaşam ve ekonomi kategorilerinde yapılan bu sokak röportajlarının toplam süresi 52 saat 6 dakikayı buldu.
Tüm ayrıntıların yer aldığı ham veri kümesini şu sayfadan indirebilirsiniz. Öne çıkan bulgular ise şöyle:
En yüksek orana sahip İzmir bile olması gerekenden 10 puan geride Sokak röportajlarında mikrofona konuşan 8.783 kişiden yalnızca 1.756’sı, yani %20’si kadın. %8,9 ile en düşük oran Güneydoğu Anadolu bölgesinde. Şehir olarak listenin dibinde %6 ile Şanlıurfa yer alıyor.
Sokak röportajlarında kadın görünürlüğünün en yüksek olduğu bölge %28,9 ile Ege. İzmir %40 oranıyla listenin zirvesinde. Ancak bu bile, nüfusun genelindeki %49,9'luk kadın oranının oldukça gerisinde.
Kadınlar en az siyasi konularda konuşuyor Sokak röportajlarında cinsiyet dengesinin konulara göre dağılımına da baktık. Siyaset kategorisinde ağırlıklı olarak genel ve yerel seçimlere dair sorular bulunuyor. Ekonomi kategorisindeki sorular hayat pahalılığı, geçim sıkıntısı ve enflasyon gibi konularda... Yaşam kategorisi ise bu iki kategori dışında kalan, günlük yaşama dair konuları kapsıyor.
